TRANG BÌNH THƠ

Ảnh TG Nguyên Lạc

MỘT  CHÚT  TÂM TÌNH  KHI ĐỌC  BÀI THƠ QUÊ HƯƠNG  CỦA  NGUYÊN LẠC

Trên các trang văn học mạng, mấy ngày nay , có đăng  một bài thơ mới viết về chủ đề Quê Hương của tác giả Nguyên Lạc . Bài thơ khá dài ,gồm 5 khổ thơ thể 6 chữ , nguyên bản như sau:

QUÊ HƯƠNG

Ôi lịch sử những dòng đời cay nghiệt,
Những tự hào hoá giải với oan khiên.
                          (Trần Kiêm Đoàn)

Quê hương có gì để nhớ
Mà sao nước mắt lưng tròng?

   
                ***
1.
Quê hương. chiếc đò nho nhỏ
Qua sông. kham khổ từng ngày
Thân mẹ vai gầy. gánh khổ
Thương con. chịu nổi đắng cay

Quê hương còn đầy thương nhớ
Ngoại nhai tóm tém trầu cay
Mẹ mày. thằng cháu mất dạy
Rong chơi lêu lổng suốt ngày

Quê hương làm sao không nhớ?
Cầu tre lắt lẻo sáng mai
Đường vui. trống trường réo gọi
Cây cao. chim hót từng bầy

Chia nhau từng viên đạn nhỏ
Bịt mắt. kiếm  tìm. Ai đây?
Chia nhau nỗi lo thầy gọi
Nhói đau. thước khẽ bàn tay
Chia nhau trái me keo ngọt (+)
Chia nhau từng tiếng cười đầy

Quê hương làm sao không nhớ?
Dòng sông tuổi trẻ mênh mang
Bần de. phóng đùng. nước mát
Lặn tìm. chân bắt. la vang
Bờ sông. chị khàn tiếng gọi
Vết roi cha đánh. tím bầm!

2.
Quê hương đỏ màu phượng vĩ
Hè sang. ve sầu khóc vang!
Tạ từ. lời ca ly biệt
Buồn trao lưu bút. lệ tràn!
Biết rồi mùa sau gặp lại?
Hay rồi đôi ngả ly tan!

Quê hương.buồn vui gác trọ
Thả hồn. giọng Khánh Ly khàn
Chia nhau. chút đầu thuốc vụn
Khói bay. theo khúc tình tan

3.
Bao năm đời này vẫn nhớ
Xuân nao. thay đổi phận người!
Bể dâu. biệt ly. mong đợi!
Khổ đau thay thế nụ cười!

Bao năm chém tre đẵn gỗ
Bạn bè. chết không nấm mồ!
Mẹ già vượt đồi núi khổ
Thăm con. lệ cạn mắt khô!

Con ơi. vợ con Kiều đó
Bán thân. lo giúp cho chồng!
Chữ Trinh. thôi đành phụ bạc!
Đoạn trường. con biết hay không?!

4.
Bao năm đời này vẫn nhớ
Đêm thâu. xuôi mái theo dòng
Người đi. không lời từ biệt
Buồn ơi. tím biếc dòng sông!

Quê hương ta ơi. thôi nhé!
Buồn ơi. nước mắt lưng tròng!
Rặng cây quê hương mờ bóng
Có còn gặp lại được không?

5.
Quê hương hoài mong thương nhớ
Cô thân. lưu lạc phương người
Chiều nay. nhớ dòng sông ấy
Lục bình hoa tím hoài trôi!
Quê hương ta ơi... đừng nhớ!
Muộn phiền. cay đắng mà thôi!

Cố quên. sao lòng vẫn nhớ!
Quê hương nhớ lắm... người ơi!

Quê hương còn gì để nhớ
Buồn ơi. nước mắt lưng tròng!

Quê hương sẽ còn để nhớ?
Quê hương đáng nhớ không người ?!
NGUYÊN LẠC


        Nhà phê bình Châu Thạch ,nhạy bén và với bút lực dồi dào đã nhanh chóng viết một bài nhận xét , so sánh  bài thơ này của tác giả Nguyên Lạc với bài thơ  cuả tác giả Đỗ Trung Quân cùng chủ đề  có tựa '' Bài học đầu cho con'' , một bài thơ nổi tiếng và đã được nhạc sĩ Giáp Văn Thạch phổ nhạc tựa đề Quê Hương.
Bài viết của tác giả Châu Thạch rất hay,  nhận định rõ ràng , lời văn trôi chảy, người đọc dễ dàng nắm bắt được những điểm chính giữa hai bài thơ cùng một chủ đề này , cũng như '' hai tâm tình '' của hai tác giả.*
         Tôi không viết phê bình , không ''ăn theo'' một bài thơ hay mà vì đồng cảm và xúc động  khi đọc qua bài thơ của tác giả Nguyên Lạc nên xin được gởi gấm mấy dòng tâm tình này .
          Với lồi viết trần tình , ngôn ngữ chân phương giản dị , bài thơ cuả tác giả Nguyên Lạc ,đã dẫn dắt người đọc qua từng giai đoạn đời người, dễ dàng '' thẩm thấu'' vào tâm hồn người đọc và nó trở nên một bài thơ hay và thật như nhận định của nhiều người.
         Tác giả mở đầu bằng một câu tưởng như phủ định '' quê hương có gì để nhớ " , để rồi ở đoạn 1 ,vẽ ra những hình ảnh '' ở nhà quê'' với bà mẹ '' vai gầy , gánh khổ, ngày ngày kham khổ qua sông kiếm sống vì thương đàn con (đang thiếu đói). Rồi hình ảnh đầy thương nhớ của bà '' nhai trầu tóm tém'' , mắng yêu thằng cháu ''mất dạy'' nghịch phá , lêu lỏng , rong chơi '' mẹ mầy ''  (...cha mầy ) . Càng gợi nhớ hơn nữa với những kỷ niệm đẹp , ngọt ngào của những ngày còn bé'' dòng sông mênh mang, những nhánh bần de, bọn trẻ '' phóng đùng'' xuống dòng '' nước mát'' rồi lặn , rồi tìm , bắt chân , la lối đầy nghịch ngợm , thích thú ham vui  đến nỗi chị phải réo gọi đến khàn tiếng và cha đánh đòn bầm tím vết roi ! Hay niềm vui theo từng tiếng trống trường , trên đường đi học có tiếng chim hót trên cao , cùng đám bạn chia nhau những trò chơi , chia nhau từng tiếng cười , và lo sợ khi nghe thầy gọi( trả bài)  , để rồi có khi (làm bài sai , không thuộc bài , nói chuyện  hay lơ đểnh trong lớp học ..gì đó ...) cũng bị thầy ban cho vài thước kẻ vào bàn tay !
Ở đoạn 2 , lớn lên chút nữa, tuổi mộng mơ đã biết '' trao lưu bút'' mỗi dịp hè về, đã  phân vân sau mùa chia tay , từ biệt không biết còn gặp lại bạn bè hay không .Rồi '' buồn vui gác trọ '' '' hút thuốc'' '' nghe nhạc'' khi lớn hơn chút nữa.
Đoạn 3: '' mùa  định mệnh '', đã làm thay đổi bao số phận con người, bể dâu với những nghiệt ngã , đoạn trường ! ''Bể dâu. biệt ly. mong đợi!/Khổ đau thay thế nụ cười!'' ''Bao năm chém tre đẵn gỗ/Bạn bè. chết không nấm mồ!''. ''Mẹ già vượt đồi núi khổ/thăm con. lệ cạn mắt khô!'' ''Con ơi. vợ con Kiều đó/bán thân. lo giúp cho chồng!''
Đoạn 4: '' con đường từ biệt '' với bao nổi buồn chua xót "nước mắt lưng tròng " ''Rặng cây quê hương mờ bóng/Có còn gặp lại được không?''
Đoạn 5 là nỗi niềm của người tha hương lưu lạc  '' Quê hương hoài mong thương nhớ/Cô thân. Lưu lạc phương người /Chiều nay. nhớ dòng sông ấy/Lục bình hoa tím hoài trôi! ", với những trở trăn , dằn xé giữa hai thái cực '' nhớ hay quên ".
Bài thơ khép lại với hai câu kết đầy trăn trở " Quê hương sẽ còn để nhớ?/Quê hương đáng nhớ không người ?!’'

Theo lời cuả TG Nguyên Lạc , bài đăng trong báo Thế Giới Mới( Hoa Kỳ )là được trích dẫn từ đường link cuả blog NM . Xin cảm ơn quí báo .


ĐÔI DÒNG TÂM CẢM :

Quê hương là dòng sửa mẹ. '' Quê hương mỗi người chỉ một / Như là một mẹ mà thôi !" (Đỗ Trung Quân ). Có lẽ trong chúng ta ai mà không  nghĩ và mong muốn như vậy , bởi mẹ  là nguời duy nhứt , cưu mang nặng nhọc , sinh dưỡng khổ công , mẹ là hình ảnh mà xưa nay ai cũng trân trọng , quý yêu . Thế nhưng , vì hoàn cảnh nào đó , có những đứa con phải chia lìa cốt nhục, cắt đứt tình cảm thiêng liêng mà bỏ ra đi , rồi đến một chân trời xa lạ nào khác , xa cách , có khi là tạm thời mà cũng có khi là vĩnh viễn thì thử hỏi có đau lòng không ?  Rồi , vì cuộc sống mới , những đứa con lưu lạc này phải nhận thêm một quê hương thứ hai khác , như là một bà mẹ nuôi , không sinh mà có dưỡng, bên hiếu , bên tình, bên thương , bên nhớ, canh cánh bên lòng những nỗi xốn xao ! Người bên mẹ , tâm tình cố định , kẻ ra đi sóng gió dập duềnh . ''Ngựa Hồ gầm gió Bắc , Chim Việt đậu cành Nam'', con vật còn có tánh linh, huống hồ chi con người vốn đa mang nhiều tình cảm !
Có một câu nói mà người tha hương vẫn hay nghe nhắc đến " chúng ta ra đi mang theo quê hương'' Có người hỏi '' quê hương đâu phải cục đất , cái lu, cái hủ hay đứa con nít mà mang theo được ? '' Đúng ! Quê hương không đơn giản chỉ là vật chất là đất là núi là sông là đền đài , nhà cửa , chợ búa ... mà còn ẩn chứa phần hồn , là những thứ thiêng liêng đã ăn sâu vào tâm khảm của con người . Một câu hò , một giọng nói , một gương mặt , một làn gió  , một món ăn...tất cả tinh hoa chắc lọc thành kỷ niệm , tạo nên hồn dân tộc , hòa quyện với nhau trong ký ức mỗi khi chợt nhớ về nơi chốn mà mình đã sinh ra , đã lớn lên ,và (chua xót hơn ) đã phải bỏ ra đi ! Cho dù trong thực tế , cùng với sự  phát triển và lớn lên của lớp trẻ  tài giỏi , thành công nơi đất khách thì một '' cộng đồng vật chất '' cũng nẩy sinh và phát triển do lớp người cũ xa quê cố gắng tạo nên .  Những vườn rau , cây chuối , giàn bí , giàn bầu , trái thanh long, nhãn , chôm chôm ... trồng trên đất nguời  xum xuê tươi tốt .Cơ sở bán buôn mang tên và viết bằng chữ bản xứ , ngay cả cái chợ chồm hổm có các mẹ , các bà đội nón lá cũng dần dần được bà mẹ nuôi vốn tánh tình hào phóng, bao dung  chấp thuận  để cho những đứa con lưu lạc tạo ra một '' quê hương nhỏ theo bản gốc '' lồng  trong quê hương mới cho đỡ nhớ thương. Nhưng rồi ,thì sao ?  Ký ức cũ , kỷ niệm xưa có thể nào phai nhạt hoặc vĩnh viễn quên đi ? Bao nhiêu khúc nhạc , bài thơ   về quê hương , cố quốc  đã nói lên điều đó !  Phải đối diện với ký ức và thực tại , dẳn vật bởi nỗi nhớ , điều muốn quên thì chắc có mấy ai vui , nếu không muốn nói là khổ sở! Tác giả Nguyên Lạc chắc cũng đã có nhiều đêm trằn trọc , muốn xua đuổi những bóng dáng , những hình ảnh cũ , muốn xóa nó đi trong ký ức đau buồn , nên đã thốt lên :
''Quê hương ta ơi... đừng nhớ!
Muộn phiền. Cay đắng mà thôi!

Cố quên. Sao lòng vẫn nhớ!
Quê hương nhớ lắm... người ơi!''
        Đọc bài thơ ,tôi cảm thấy quá thấm thía với tâm tình của tác giả , chia xẻ từng niềm vui , nỗi khổ mà ''buồn vui nước mắt lưng tròng ".  Và còn thấm thìa hơn với 2 câu kết :
''Quê hương sẽ còn để nhớ?
Quê hương đáng nhớ không người ?!''
Quê hương còn đó không mất , nhưng biết đâu sẽ mai một  , quên đi và mất đi trong ký ức ,  sẽ không được thành hình trong lớp trẻ thế hệ thứ hai , thứ ba sinh ra và lớn lên nơi đất khác ! Cũng có thể suy luận như tác giả Châu Thạch đã viết :" có lẽ người có thể quên quê hương là những người đang ở trên quê hương , người có thể phá quê hương là những người đang ở trên quê hương . Bởi những người đi xa , không có quê hương nên mới nhớ , không thể không nhớ được . Họ không cầm vận mệnh quê hương trên tay nên cũng không  làm sao phá  được bằng những người trực tiếp với quê hương''.**
         Nếu bảo bài thơ  Quê Hương của Giang Nam là một bức tranh đẹp nhưng buồn vì nó được lồng vào một  cuộc tình đẹp mà đoạn kết bi thương , bài thơ  ấm lên thơm nồng  cùng mùi đất và trở nên thiêng liêng bất tử'' yêu quê hương vì trong từng nắm đất / Có một phần xương thịt của em tôi '',  bài cuả Đỗ Trung Quân  một viên ngọc toàn  bích không tỳ vết ,  một bức tranh đẹp mà bà mẹ đã in vào đầu óc non nớt cuả đứa trẻ vì yêu con , bức tranh naỳ quá đẹp và vì lý tưởng quá nên không chứa thêm nhiều nét khác , thì bức tranh quê hương mới của Lạc Nguyễn là bức tranh đầy đủ  những gam màu ,nét chấm phá  cuả một người'' đã lớn được làm người'' , trãi qua kinh nghiệm , tình cảm , trải qua giai đoạn  của lịch sử đau buồn mới .Đây là một bức tranh đẹp và thật , một bài thơ chứa đựng tâm tình không riêng cuả tác giả mà như là cũng của một số người tha hương chung hoàn cảnh  khi nhớ về cố quốc. Tác giả Nguyên Lạc hỏi mà  cũng là đã trả lời '' nhớ lắm mà còn thương lắm, quý lắm nữa'' , nếu không thương , không cần nhớ thì cần chi gởi gắm tâm tình vừa tha thiết lại ngậm ngùi  như vậy !
         
NHÃ MY- SƯƠNGLAM

LỜI TỰA TẬP THƠ CHẠM NGUỒN KÝ ỨC

 CỦA LÊ ĐĂNG MÀNH


Lê Đăng Mành là tên thật được ký dưới những bài thơ , phú đã 

đăng trong blog và nhiều trang văn học mạng và tuần báo Giác Ngộ

 - Bán nguyệt san Văn Hóa Phật Giáo , ông còn có thêm các bút

danh khác Như Thị , Xóm Đùng . Ông sinh ra và lớn lên ở Quảng 

Trị , vùng đất văn vật ,đã gánh chịu nhiều tàn phá trong thời chiến

 tranh cũng như thiên tai lũ lụt , khí hậu thất thường .

Sau tập thơ Chiều Đi (NXB Thuận Hóa Huế - in năm 2016 và tái

 bản trong năm ) Chạm Nguồn Ký Ức là tập thơ thứ hai cuả tác giả

 , tựa đề của thi phẩm như đã nói đến nội dung mà tác giả muốn gởi

 gấm tâm sự cùng người đọc.

Người ta thường nói , người già hay hoài cổ , nên tác giả Lê Đăng 

Mành :

Huơ gậy về chống cửa thềm thơ dại

Ký ức đầu Làng thường trụ trong tim

Góc chợ lều tranh hình dung trở lại

Lối cũ thay rồi thờ thẫn lặng im…

                                   (Nguồn Ký Ức )

Trở về ký ức là nhớ lại tuổi thơ , với thời gian đã mất , nhưng những hình ảnh và kỷ niệm thân yêu vẫn tồn tại , con đường quê , ngôi chợ Làng ,Chùa , Giáo đường ...cả tiếng gà gáy , tiếng chuông ngân...và quan trong hơn nữa là tình cảm gia đình , tình nghĩa xóm giềng gắn bó dù trải qua bể dâu dời đổi:

Đình chợ tre pheo ân tình chan chứa
Lúp xúp tranh sạp khoai sắn bí bầu
Sản phẩm gọi mời đây làng nón lá
Chằm đôi chăm chút bởi sống vì nhau
(Nguồn Ký Ức )
....
Làng tôi nếp cũ u trầm
Đình chùa long phụng mọc mầm yêu thương
Thời gian nhắc- nhịp giáo đường
Mõ chuông thức nẻo vô thường mà chơi
(Nụ Làng)
....
Bồi hồi ngọt giọng gà đưa
Chợt miền tĩnh lặng giao thừa chuông ngân
Đường Làng đệm gót thanh tân
Giục hoa cỏ dậy nghênh xuân cát tường
(Nghênh Xuân )

Xuân vẫn hiền như xưa
Dịu dàng thắp giao thừa
Tịnh an giờ trừ tịch
Nhiệm mầu tiếng chuông đưa
(Xuân)

Chạy giặc chợ đêm thời ác chiến
Cách sông nước nổi phải qua thuyền
Vào sân nghe Mạ sanh em nhỏ
Mừng quá Anh quên mọi nỗi niềm
(Nhập cuộc tử sinh)

Lê Đăng Mành sống ẩn dật ở vùng quê ,xuyên suốt trong tập thơ , cảnh quê nghèo được vẽ ra là một khung cảnh buồn . Nhưng ông vốn thấm nhuần lẽ Đạo , sống bình dị ,an nhiên như một cư sĩ nên dòng thơ của ông cũng trầm lắng , hiền hòa .
Với vốn sống và trải nghiệm cuộc đời , thông tình đạt lý , thơ ông không oán than bi thảm , không hận đời , trách người , mà cứ như giòng nước sông Ô Lâu bình thản trôi theo thời gian , qua bốn mùa lưu chuyển :

Xin cầm lọn nắng ra phơi
Xin xâu gió lại gói hơi hướm người
Xin gom bóng cũ giữa trời
Xin nồng ấm thắm nụ cười tàn đông
(Xin)

Xuân quen về lối cũ
Hãy thanh lọc cõi lòng
Mặc đời dầm mưa lũ
Hiện tại bước thong dong

Xuân đến,đi vô cùng
Giữa vồn vã dửng dưng
Bình thường tâm không động
Thì cuộc lữ ung dung
(Xuân)

Về đây ngồi múc trăng chơi
Và gông gió lại cầm hơi thở trồng
Tiếc chi mấy lọn tang bồng
Mà hâm ký ức cho mòn mỏi đau

Bất ngờ cưỡi ngọn bể dâu
Mới hay mây nước bắc cầu tử sinh
Chợt nghe sương dậy lặng thinh
Lên ôm mây ngủ gọi mình …về quê
(Quê!)

Từ nay liễu nghĩa tâm nguồn
Buông từ hạt bụi đong lường hơn thua
Tị hiềm ganh ghét,phân bua !
Thỏng tay quăng bỏ vén xua mây mù
(Thệ Nguyện )

Thơ là tình cảm , nỗi niềm, người làm thơ mượn chữ nghĩa để thăng hoa cảm xúc , để làm đẹp cho đời sống tâm linh vốn đã quá èo uột , muộn phiền giữa đời sống thực tế trần trụi này.
Làm thơ không dễ , để có một tác phẩm hay lại càng khó hơn.
Tác giả cũng đã từng lạc vào trận đồ chữ nghĩa , băn khoăn , khắc khoải khi đối diện với quá khứ và hiện tại .
Và ,tuy tựa đề tập thơ là “Chạm Nguồn Ký Ức” nhưng trong tác phẩm cũng có nhiều bài nói về thực tại xã hội đương thời.Phải chăng tác giả muốn nói (và chúng ta ai cũng biết ) rồi thì cùng với thời gian trôi qua , tất cả đều là ký ức và con người ai cũng phải ra đi vĩnh viễn . Chỉ còn ở đây những dòng thơ tâm tình lắng đọng , buồn vui :

Câu từ đâu dễ ung dung
Đêm ngày bút quẹt dửng dưng giấy nhìn
Ý vô tư ngoảnh cầu xin
Múc trong thăm thẳm gói thinh lặng về
(Trồng Thơ)

Tôi không khẳng định tất cả những bài trong tập thơ đều hay vì còn dựa vào sự thẩm định của độc giả , nhưng chắc không mấy ai phủ nhận những câu thơ với ngôn từ diễn tả những hình ảnh đẹp như thế này :

Mây ngái ngủ bước mơ màng
Ngọn bấc hớt hải né làn đông phong
Mùa reo hơi thở ấm nồng
Lùa cơ hàn chạy un ngồng cải giêng
....

Xuân nheo mi mỉm cười
Vỗ về cửa tả tơi
Mắt thương nhìn hoan hỷ
Bình yên đến muôn người
(Xuân )

Đông ngúng nguẩy bỏ đi rồi
Xả thiền Dơi hé mắt cười thậm thâm
Sương ôm Mai ngủ trầm ngâm
Đất ăn no nắng thức mầm gọi xuân
(Nắng Xuân)

Vớt lọn đông phong
Lả lướt bên song
Gói Hương tinh khiết
Thả cửa thư phòng
(Gió Xuân)

Và còn nhiều , nhiều lắm ...tác giả đã nhân cách hóa những vật tầm thường để tạo ra nhiều câu thơ hay và đẹp , những con chữ có hồn ,tạo nên một phong cách riêng cuả thơ Lê Đăng Mành !
Xin mời quý độc giả bước vào cõi thơ Lê Đăng Mành , chạm vào ký ức , chạm vào tâm tình của Tác Giả .

Washington 12/12/2018
NHÃ MY

LÊ ĐĂNG MÀNH VỚI LỤC BÁT QUÊ

Cách đây hơn bốn năm , tôi đọc được một bài thơ lục bát ngắn của tác giả Lê Đăng Mành , đó là một bài thơ tả cảnh với cụm từ ngữ rất đặc sắc:

Chiều tung lưới bủa về tây
Chuồn kim khâu dở lá lay ven bờ
Phù sa lạ bến ngẩn ngơ
Bóng ngày tan giữa đôi bờ tàn phai
(Chiều).

Tuy bài thơ chỉ vỏn vẹn có bốn câu ,tác giả đã không chêm vào thơ những nỗi niềm , cảm xúc nhưng với từ ngữ xúc tích , đặc biệt , một cảnh chiều trên sông đã gợi cho tôi, người đọc một cảm giác bảng lảng , bâng khuâng, giữa không gian chiều thân quen với hình ảnh  con chuồn chuồn kim , với lá cây còn lay động ven bờ khi dòng nước chở phù sa còn xuôi chảy vì '' ngẩn ngơ''  chưa  tắp vào bến lạ , giữa cảnh ''tàn phai'' khi bóng ngày dần tắt ở hướng tây.
Rồi tôi được thêm một bài thơ ngắn nữa tả cảnh ban mai:

Sáng lên nghe giọt sương reo
Bình minh tung nắng thả gieo rộn ràng
Mùa đi về giữa rơm vàng
Nghe mồ hôi đọng quanh làng mà thương!
(Ngày Mùa)

Hai bài thơ , một chiều , một sáng mà tôi  đậc biệt chú ý với cách dùng chữ của tác giả vừa rộng , vừa mạnh , vừa sắc đã khiến câu thơ như  tràn đầy năng lực , sức sống ''chiều tung lưới'' , ''bình minh tung nắng'' , một chữ '' tung'' gọn gàng , dân giả, bình thường nhưng đặc biệt xiết bao , nó uyển chuyển khi '' lưới chiều ngả nắng về tây'', và rộn ràng bừng tỉnh khi mặt trời thả nắng ...Tôi thấy mình thích thơ anh từ đó và cảm thấy  luyến tiếc vì bài thơ chưa đủ dài để người đọc được chiêm nghiệm thêm như  đang trong một bữa cổ ngon mà  phải thèm thuồng vì đồ ăn ít quá !
 Rồi cơ duyên văn nghệ khiến tôi được kết thân với anh , được anh tặng cho những bức thư pháp đẹp viết từ thơ của tôi và hôm nay ,tôi viết bài này như là một đóng góp đồng cảm giữa hai người bạn thơ , tôi mong rằng với nhận xét thô thiển của cá nhân mình  , xin quý bạn hữu  độc giả không xem đây như một bài chính luận mà bỏ qua những sơ sót  ...
        Tác giả Lê Đăng Mành làm rất nhiều thơ , anh làm đủ các thể loại  của thơ Đường luật,thơ tự do,thơ haiku , viết phú, hát nói và còn là một nhà thư pháp với nét chữ rất công phu, lại còn chụp nhiều ảnh phong cảnh rất đẹp...Anh cũng là một tác giả cộng tác với rất nhiều trang văn nghệ mạng, là chủ nhân nhiều trang blog như Lê Đăng Mành, Như Thị, Kẻ Văn Thư Pháp , trong số đó có trang Lãm Nguyệt Hiên quy tụ nhiều ngòi bút thơ đường xướng họa,trang Lục Bát  Quê gồm nhiều bài thơ thể lục bát mà hôm nay tôi hân hạnh được đọc và viết lên những dòng cảm tưởng này.
    Lục bát Quê , như tên gọi của nó gồm những bài thơ nói về quê hương, tình cha mẹ , xóm giềng với giọng thơ khoan nhặt ,khi an phận , lúc trầm buồn, thủ thỉ tình cảm , rồi  hi vọng vươn lên và hứa hẹn nhiều tốt đẹp...
Quãng Trị quê anh, vùng đất văn vật , nơi khí hậu vô cùng  khắc nghiệt  ""nắng cháy da'' ''rét thấu thịt'' ,lại bị  hứng chịu nhiều tang thương đổ nát trong thời chiến tranh  và những con lũ thường xuyên tàn phá quê nghèo.
Nơi đó anh đã sinh ra giữa mùa nước lũ và lớn lên trong tình thương của bà mẹ quê thật thà chất phát ,vất vả nuôi con qua bao năm tháng nhọc nhằn. :

Chào đời gặp buổi nắng thưa
Cơ hàn chầu chực nước thừa mứa dâng
Lúa non lũ tuốt phũ phàng
Phù sa ngơ ngẩn tẩm bàng hoàng vây...
(....)
...Lũ tràn thâm chiếu sơ sinh
Tôi ngo ngoe níu điêu linh đoạn trường
Phên bừng gió đập rách bươm
Chừ quờ quạng túm muối chờm thậm đau!
(Mùa Sanh)

Bờ tre gió rúc rên đau
Đàn trâu ớn cỏ đê nhàu rét xuân
Quê nhà lạnh táp đất trân
Mẹ lẩy bẩy vịn cơ hàn đong giêng!

(Rét giêng xuân)
...
Vẫn còn đây nỗi can qua
Mùa đông thiếu ấm nứt xa xót mầm
Đời gian khó Mẹ trầm ngâm
Mong gieo hạt mới gọi thầm tương lai
(Hương Xuân)

Nón tơi sương gió trùng vây
Hai vai mẹ gánh những ngày bão giông...
(Mẹ Quê)


Mây phiêu lãng bủa dật dờ
Mẹ truân chuyên gánh xác xơ lạnh lùng
Cha gieo bóng đổ ung dung
Hỏi ai còn nhớ gốc chung hội cày ?
 (Rét giêng hai)



Phong cảnh quê hương nghèo được anh vẽ bằng những nét u buồn ,với một tấm tình yêu quê chân thật, bằng những vần thơ tha thiết :

Quê nhà lũ đậu buồn tênh.
Tre mơ chim trú lênh đênh chưa về.
Mẹ ngồi ru giọt tái tê
Chiều soi bóng lũ mà nghe đoạn trường
(Lũ Chiều)

Lụt ơi! sao quá buông tuồng
Ngông nghênh sục sạo chẳng thương mái nghèo!
Thu gầy lạc dấu trăng treo
Trâu mơ lối cỏ, gà đeo bụi bờ
Tao nôi gieo giọng thẫn thờ
Thềm thơ nước vỗ chan bờ bể dâu
Rơm trôi quên tuổi dãi dầu...
(Dấu Chấm Than)

Nắng cong chiều cúi ngẩn ngơ
Thời gian hấp hối ngày thờ thẫn chi
Mây hờn rơi hạt chia ly
Khói leo mái rạ tà huy thậm buồn
(Chiều Đi)

:
Hay tà cảnh cố đô trầm lắng , rêu phong thành quách không tránh được hưng phế của thời gian , khi thời hoàng kim cũ đã lui vào quá khứ lảng quên :

Về Huế rủ bụi tang bồng
Qua nền Xã Tắc tủi phong rêu mình
Cột cờ gió trở lặng thinh
Triều nghi văn võ ngông nghênh mô rồi
Văn lâu khoa bảng một thời
Hồn lên Văn Thánh bia phơi miệng đời
Bến đò Thừa Phủ chao ơi !
Tắt câu mái đẩy rụng rời Hương Giang
(Phố cũ chiều đau)

Nhưng , cho dù phong ba dùi dập , bảo táp phủ lên quê nghèo và phủ lên cả thân phận con người thì đối với tác giả Lê Đăng Mành , với nhân cách và tâm trạng của một người từng trãi , sống an nhiên , bằng cái tâm , cái đạo , đạt lý thông tình , thơ anh không tủi hờn ai oán, không than thân trách đời, không cầu kỳ mộng ảo .Dòng thơ anh luôn giữ được sự điềm đạm , an nhiên  sống hài hòa với cảnh vật thiên nhiên và trong chiều hướng vươn lên bằng những hi vọng tốt đẹp hơn.
Ta hãy nghe tác giả gửi lời tâm cảm :

Ruổi rong cưỡi vạt mây mù
Thả bầy hầy xuống trả u mê đời
Và chiều leo ngọn thảnh thơi
Đêm thanh nhàn tẩm nụ cười trăng tung
 (Bát lục yên)


Khi con tắt niệm tìm cầu
Mới hay áo gói ngọc châu trong ngần
Như cây cỏ cứ vô ngôn
Mà hương thơm mãi giữa nguồn không hai
(Cảm niệm mùa Phật Đản )


Chiều nghiêng bến bãi cài sương
Lạnh tênh mái đẩy thuyền vương vấn hồn
Thôi thì chơi với gió mây
Đầu năm lộc héo phủi tay nhẹ hều
(Rét giêng hai )


Thôi Ta giã phố tìm quê
Thỏng tay buông bỏ nhiêu khê lụy phiền
Thà về gối giấc cô miên
Tiêu dao đùa giỡn cõi miền nguyên sơ.
(Về)


Nắng phiêu lãng lội rong chơi
Để mây bày trận vây trời buồn thiu
Khói quen diễn vở đìu hiu
Mùa lơ đễnh giấu bóng liêu xiêu buồn
Dù mai chưa cạn não nề
Cũng cầm thanh thản giữa quê quán mình

(Xuân riêng )


Qua cơn khốn đốn não nề
Câu à ơi ! cũng bớt tê tái rồi
Mái nghèo đem khói lên phơi
Mẹ cầm miếng nắng mỉm cười soi xuân
 (Mẹ và mùa xuân )


Ngạt ngào rơm rạ là quê
Nhiệm huyền hương lạ tràn trề chưng xuân

Mùi tre hóp - mùi bùn non
Mùi mồ hôi Mẹ tẩm nồng nàn xuân !

     Thơ Lê Đăng Mành là thế , chữ nghĩa tượng hình , giản dị chân phương, không trườu tuợng ,khoa trương rỗng tuếch , cũng ít ẩn dụ cầu kỳ nhưng lại là những dòng thơ hay..Được  kết hợp bằng những từ ngữ quá phong phú , nhạy bén  và một hồn thơ  chân thật, cảm xúc sâu lắng , tâm tình tha thiết , ý từ như quyện vào nhau thành một tổng thể thơ đặc sắc khi cứng, khi mềm, vừa bình dân, vừa bác học .Văn phong tao nhã , kín đáo pha trộn chút không khí và ngôn ngữ đượm chất thiền .Điều đặc biệt là ở cách dùng  những từ  đắc thể khó thay thế bằng những từ khác như '' tung '' ,'' hắt '',  ''nhẹ hều '' '' (nắng phiêu lảng ) lội ' (mây) ''chết đuối'' ' (chiều) ''leo'' (ngọn thảnh thơi ), (bia ) '' phơi'' (miệng đời ) , (khói) '' leo'' (mái rạ) ..vv .Chính nhờ những từ ngữ và hình tượng vật thể  được nhân cách hóa này khiến câu thơ linh hoạt , sống động , gợi hình , gợi cảm hơn một cách hoàn chỉnh  bất ngờ..
     Vượt qua bên ngoài những xúc cảm cá nhân tủn mủn, ái tình đôi lứa...,   hồn thơ LĐM  chứa đựng đầy ắp  tình người, tình quê hương, nhân sinh quan , đạo pháp..Giọng thơ thấm thía , sâu lắng tình cảm vị tha ,nhưng đôi khi cũng bàng bạc một nỗi buồn man mác về những hoài niệm quá khứ, về những tang điền thương hải ,thay đổi của dòng đời.
Nếu như cứ nghĩ thơ lục bát là vần điệu phải êm ái,nhẹ nhàng, chữ nghĩa văn vẻ trau chuốt  thì lục bát LĐM đôi khi không đáp ứng được điều đó .Bởi ngôn ngữ thơ của anh đa diện, vần nhịp đôi khi khúc chiết , nhứt là anh hay chêm phương ngữ, nhưng đó lại chính là phong cách đăc biệt của thơ anh, một dòng '' lục bát quê '' đẹp và vững chảy trong dòng thác thi ca , chảy trong lòng người đọc để nhớ , để thương ,hoặc để tìm bình an  giữa những bề bộn của cuộc đời.
Xin cảm ơn lục bát quê, cảm ơn tâm tình của tác giả.

WA tháng 3/2016

     

ĐỌC THƠ HẠT CÁT


 ***Bài viết của SƯƠNG LAM NHÃ MY đã đăng trong blog yahoo360plus của Suong Lam, Dec 14, 2011 6:19 AM
Ảnh sách của Hạt Cát từ blogger Nói Liều


          
     Tôi có một nguyên tắc là không (dám) bình thơ của những tác giả đương thời .Điều này cũng dễ hiểu vì thứ nhứt sợ cảm nhận của mình không đúng sẽ làm người đó buồn, khó chịu(vì không ai hiểu thơ của mình bằng chính tg!) .Điều thứ hai là muốn nhận xét phê bình một tác giả thì phải qua một quá trình theo dỏi sáng tác tức những tác phẩm đứa con tinh thần của tác giả đó .Thường thì việc này được kết thúc khi sự nghiệp văn chương của tác giả đó đã hoàn tất. Nhưng hôm nay tôi mạo muội giới thiệu thơ của một người bạn (đúng ra là một người chị vì so với tuổi đời chị lớn hơn SL nhiều) bởi vì tôi bị người đó – Hạt Cát   “thôi miên’’ đã khiến tôi bị cuốn hút vào những dòng thơ tuyệt vời,  những dòng chữ đầy  “ ma thuật’’ với sức hút vô cùng quyến rũ  mất rồi !
       

         Bạn tôi , chị tôi Hạt Cát tuy rằng làm thơ trên blog  nhưng với một “gia tài” sáng tác phong phú 85 trang viết hơn 424 bài đa số là thơ (cập nhật ngày 13/12/2011) *thiết nghĩ cũng đã đủ để  chứng minh tài năng và sức viết nhanh, nhiều, bền bĩ cùng những dòng thơ đa dạng của mình.Nếu nói thơ là nghệ thuật dùng từ ngữ ,âm điệu để chuyển tải những cung bậc xúc cảm giữa người viết đến người đọc và trong một bài thơ hay thì tác giả đã chuyển tải tình cảm bằng tứ thơ, nhạc thơ,vần thơ và họa (hình ảnh ) thơ thì thơ của Hạt Cát đã có đầy đủ những yếu tố này.Ta hãy xem những hình ảnh vô cùng sống đông như:
             
     Dãy núi chìm trong mây phủ
      Ngoằn ngoèo đường lượn quanh co
      Chợt cơn mưa rơi lắt rắt
      ….
      Mấy hạt vướng ngang cửa kiếng
      Vết nhòe như rắn bò qua…
         (Mưa bóng mây)
hay
      Bất chợt đầu đông mưa nhẹ
      Xoay tròn cuộn gió chơi vơi
      Sương mù gom bông mây xám
      Bồng bềnh bay về xa xôi…
         (Hồ Tây đầu đông)
Hoa vương vương hạt mưa dang dở
      Cỏ run run buốt giá ven đê
      Lạnh lùng tê giá thềm khuya
      Giọt sương hoen ướt lơ thơ lá vàng
         (Đông buồn)
Và bây giờ là hình ảnh của một vùng sông nước miền tây rất thật ,rất sống động được  “ vẽ” qua ngòi bút của một người HàNội xa xôi nhân chuyến về thăm quê nam:

     Những ngôi nhà lưng chừng nước mỏng dày
     Những vệt ấm loang loang mặt sóng
     Lún phún cây xanh che chiều dai nắng
     Đổi cực nhọc tháng ngày hạt gạo trắng xa đi…
         (Miền Tây)

Ta như thấy những căn nhà sàn thấp thoáng lớn nhỏ “mỏng dày” ở ven sông nơi vùng An giang  nước lũ với những “ vệt ấm” (chân tình) của người cư dân trong mái ấm , bên bếp lửa của bữa cơm chiều ,một bức tranh   đầy  sắc màu (xanh của cây , trắng của hạt gạo…) Tác giả dùng hai từ “lún phún” (Cây xanh) cây cao thấp lần hồi xuất hiện từ xa –gần –xa  theo tầm nhìn trên chuyến đò chạy dọc trên sông.Phải nói là những hình ảnh rất tuyệt !

      Đồng mênh mông thuyền nhỏ chòng chành
      Nhấp nhô sóng dềnh hỗn độn
      Miền tây ngày tôi đến
      cố neo chiều trải nắng nước lênh đênh…
          (Miền tây)
Rồi ta hãy lắng nghe âm thanh tí tách vụn vỡ của mùa đông “ rét thủy tinh” ở Tây Hồ nhé

       Ngỡ ngàng đông hé mắt giữa phố -làng
       Nét xa xưa lưu dấu bàn chân nhỏ
       Trời mùa đông vẫn như ngàn năm cũ
       Rét thủy tinh dòn tí tách sớm Hồ Tây
       (Sớm đông Võng Thị)

Chị đã bảo (trả lời còm ) tôi  “khi nào ra Hồ Tây (mé làng Võng Thị) vào sớm đầu đông sẽ được nghe tiếng lách tách thật” mà cái “tiếng” ấy phải chăng đâu ai đều nghe được chỉ có chị -nhà thơ Hạt Cát đã lắng nghe bằng tâm cảm của một nghệ sĩ chân chính đa tài .
Thơ của chị không phải chỉ dừng lại ở những ngôn từ đẹp của những bài thơ tả cảnh mượt mà sắc sảo mà cũng như nhiều người làm thơ khác  chị làm thơ đủ các thể tài đương nhiên là những đề tài nói lên tình cảm của con người .Chị tâm sự (xin lỗi chị khi SL viết những dòng riêng tư này) chị làm thơ như trả nợ đời ,như có một ai đó bắt làm  “ Cát làm thơ liền liền mãi đến lúc bạn bè in hết bài ở blog thành một tập đưa cho Cát thì Cát mới có thì giờ đọc lại những gì mình đã viết” Tôi hiểu Thơ của chị làm từ tài năng bẩm sinh bằng trực giác ,là tiếng nói phát xuất tự đáy tâm khảm ,là tâm tình chân chính của một người nghệ sĩ .Nhưng không vì những dòng chữ xuất phát trong những giây phút xuất thần ,tức cảnh sinh tình như vậy mà cẩu thả “loạn xà ngầu” Thơ của Cát tuy dùng những từ ngữ chân phương, giản dị ,không trau chuốt cầu kỳ,không vay mượn từ thi liệu cổ nhưng rất hay ,rất thật ,rất dạt dào tình cảm và dễ đi vào lòng người ,để lại cho người đọc sự đồng cảm tuyệt vời. Cát làm thơ bằng cảm tính cùng với một kỷ thuật điêu luyện  khá cao đã tạo ra  những tác phẩm thật hay ,vần điệu nhịp nhàng, ý từ kết hợp xuyên suốt toàn bài ,cách ngắt câu , dùng tu từ đảo ngữ, điêp ngữ, ẩn dụ,so sánh… như một khúc nhạc thơ lúc du dương nhẹ nhàng,khi sâu thẳm với những cung bật tình cảm khác nhau.Ta hãy xem:

       Khói lam phủ nửa chuyến đò
       Nửa heo may lạnh gió lùa mặt sông
       Nửa trăng bàng bạc trời trong
       Nửa đèn đom đóm soi hồng bèo ao
            (Hai nửa)
       Nhìn nhau chẳng thấy mặt nhau
       Rưng rưng ánh mắt rầu rầu bàn tay
             …
       Trả trời hẹn gió ước mây
       Trả đất đen những mỏng dày mộng mơ
                 (Nhạt)
       Nhẹ nhàng anh vào cuộc chiến
       Nặng nề mẹ nén nhớ thương
       Đường chín-Khe sanh khói lửa
       Phố xưa tóc mẹ tuyết sương
               (Anh trai tôi)
  Em quàng ngang áo mỏng Hà nội thu
      Che thoáng đông Saigon nhè nhẹ
    ….
     Em một mình quanh quẩn ngã ba
     Cố níu gợn đông mỏng tang tờ giấy
     Để dịu lại trưa Saigon nắng cháy
     Chợt bồn chồn
     Hà Nội
     Heo may
        (SG thoáng đông)
     Chỉ đến khi chạm đáy đắng nỗi buồn
     Mới chợt nhớ chút mơ hồ vị ngọt
     Tháng chín
      Thu tàn
     Trăng nhạt
      Mây sũng buồn
      Đêm tái tê sương
          (Chỉ đến khi chạm đáy đắng nỗi buồn)
Và đây là một đoạn thơ với nhiều màu sắc đẹp và thú vị
      Anh mơ một giấc mơ
      Tóc em dài mướt gió
Mang mang nước Nhị hà cuộn đỏ
      Xanh xanh bãi giữa đồng ngô
      Má em hồng vương nắng chiều xa
      Sao hôm lấp lánh
      Thuyền ken nhau chở hoàng hôn tím sẩm
       Trăng thượng tuần lưỡi liềm lửng lơ
      Vệt sáng mong manh sợi tơ
      Bảng lảng ngàn mây trể nãi...
            (Gửi Hà nội)
hay nỗi nhớ nhẹ nhàng trôi theo thời gian
      Tóc bạc buông bờ vai mỏng
      Bên nhau nhớ lại tết xưa
      Hai ta chỉ duyên không nợ
      Chắc gì còn ngóng với chờ..
             (Nhớ tết)

Còn rất nhiều ,nhiều lắm những câu thơ tuyệt vời như vậyNhững bài thơ như Bỗng dưng, Đừng đi,Chuyện bây giờ mới kể, Chào nhé,Bốn mùa, Nhớ mẹ, Mơ về anh,Tôi đi tìm tôi,Là..?!, Đêm buồn ,Trăng,Trả lại, Đêm mùa đông Saigon...
Và còn nữa những bài thơ bàng bạc tính triết lý ,vô thường của đời người được viết bằng ngôn từ trườu tượng mà theo nhận xét của bạn Thế Nhân''có cái gì đó vô thường,hữu hạn đến mức hư vô''...Ta hãy xem:

     Nước mắt chảy từ trái tim cô liêu
    từ tấm lòng em chung thủy
     như dòng sông muôn phương chảy về biển cả
   -nơi có người em thương
     Nơi có trăm đường ảo giác
     Nơi có trăm lời dịu ngọt
      thoảng như gió ấm hương bay
      Ngất ngây
      Tình như trái chín
      Ngọt lịm
      Dối gian phủ kín
      Dâng tràn bản năng không dối lừa
      Đau khổ
      Ngụy trang
      Bản năng sống
      Bản năng yêu...
          (Trái táo sâu)
hay
      Thắp đuốc giữa ban ngày
      đi tìm tôi mộng ảo...
         (Tôi đi tìm tôi)
      Trong vòng tay bảy sắc cầu vồng
      Ta ở giữa muôn vàn ảo ảnh
            (Vòng tay)
      Rồi đến khi trắng xóa tóc trên đầu
      Mới nhận thấy tận cùng vô nghĩa
      Cả hôm qua và cả ngày sau đó...

Những bài như Triết lý vụn, Sao không khóc một lần được nhỉ,Buồn và chán, Màu của nỗi nhớ...

                   Tôi biết bạn bè trên blog rất nhiều người thích thơ của chị và tôi một người mê những dòng thơ cuồn cuộn sóng tình cảm dạt dào đầy ''nhạc tính'' của chị .Hôm nay gởi đến chị những dòng chữ chân thành này với một sự ngưỡng mộ dành cho một người làm thơ- tác giả Hạt Cát. Cảm ơn yahoo đã nối mạng để tôi được đọc những bài thơ hay này, cảm ơn chị đã viết những dòng thơ hay này và chúc chị dồi dào thi hứng để sáng tác thêm nhiều bài thơ hay nữa.

*Ghi chú
Khi tôi viết bài này chỉ là căn cứ vào số trang và số bài của H C đăng trong blog yahoo trong năm 2011 .Nếu so với thời điểm bây giờ thì các sáng tác của chị tăng lên rất nhiều và có thêm rất nhiều bài hay khác nữa. Chị Hạt Cát cũng đã in nhiều tác phẩm  gồm Thơ và Văn
NM cũng cảm ơn blogger Nói Liều đã giới thiệu các tp của HC qua những trang sách in kỹ thuật rất đẹp. Anh cũng là người đã giúp NM hoàn thành bản thảo tập thơ Khung Kỷ Niệm.
Chị HC cũng là một TG đã góp thơ trong tuyển tập thơ Khung Kỷ Niệm ,nhà xb Văn Học 2012.

ĐỌC THƠ GIANG ĐÀ

            Giang Đà tên thật là Lương Bút là một tác giả làm nhiều thơ đường luật trên blog .Anh cũng là một bạn thơ đã góp mặt trong tập thơ Khung Kỷ Niệm với một số bài thơ gồm thơ tự do và thơ đường ,trong đó có bài thập thủ liên hoàn Hạ Sầu Hoa Chiếc (bài xướng Giang Đà ,bài họa Cô Phụ Thán của Nhã My) và những bài thơ họa với tác giả khác.
Được tin anh sắp ra mắt tập thơ riêng NM xin chúc mừng và viết vội đôi hàng gọi là chia xẻ cảm tưởng khi đọc thơ của anh.
Bài viết chỉ trong khuôn khổ bạn bè là một phần là cảm nhận của NM đối với thơ của người bạn hơn là một bài phê bình thật sự nên không tránh khỏi  chủ quan và sơ sót mong người đọc vui vẻ bỏ qua.
            Thơ trước tiên là nguồn cảm xúc rung động cá nhân ,thơ cũng là hội tụ của tinh hoa chữ nghĩa , mượn chữ nghĩa để nói lên điều trăn trở thao thức từ nội tâm của con người. Do đó một bài thơ hay phải hội đủ điều kiện từ (ngôn từ) và ý (tâm ý) nhưng lại không quá tùy thuộc vào nguyên tắc cứng ngắc ước lệ cổ điển của chữ nghĩa  và phải biết cách'' giải phóng'' tâm linh,   cảm xúc ,thì ý từ mới thật sự tuôn ra như những giòng suối tự nhiên,tứ thơ mới dạt dào không giới hạn.Đồng cảm từ những dòng thơ tinh tế gói trọn cảm xúc mà phóng tầm ra khoảng không gian bao la cao rộng là như vậy .Đường luật là một thể thơ cổ điển và khó làm ,nó đòi hỏi người sáng tác phải theo đúng niêm luật khó khăn nên một phần cảm xúc và hồn thơ bị gò bó. Có thể nói các tác giả chuyên trị thơ đường cũng khá nhiều nhưng tìm được những bài thơ toàn bích thì hơi hiếm. Tôi không dám khẳng định Giang Đà là một tg làm thơ đường hay toàn diện nhưng cảm nhận được cái hay thật sự trong thơ anh .Đó là cái chất thơ được viết ra chính từ sự chọn lọc ngôn từ và nguồn thi hứng của tg ,từ nguồn cảm xúc trong góc khuất của tâm hồn đã được thăng hoa qua công phu rèn luyện và tìm kiếm sáng tạo của tg.
Hãy đọc thử và phân tích một bài thơ đường hay như sau:
Vườn thu lơi lả ánh hồng rơi
Dáng liễu nghiêng chao bóng nguyệt ngời
Hai câu phá ,thừa(đề) tg mở đầu bài thơ bằng một hình ảnh cổ điển Dáng liễu và bóng nguyệt
Rồi tiếp theo cặp thực ý thơ và từ ngữ chuyển hướng một cách bay bướm và lý thú:
Ru mộng canh tàn hòa gió núi
Đan thương đêm hẹn quyện mây trời
(Ru mộng/đan thương,hòa gió núi/quyện mây trời đối rất chỉnh cả âm ,từ và ý)
Ta đọc tiếp cặp luận khi tg đã khéo léo chuyển tình cảm vào để sắc thái bài thơ thêm quyến rũ:
Mong liền cành cánh ,không giây lãng
Ước kết tóc tơ,chẳng khắc vơi
(cách nhịp 4/3 và đối chuẩn)
Và đặc biệt ở câu thúc(kết) không gian lại được mở ra với hình ảnh vô cùng ấn tượng :
Sỏi đá chuyển mình run gối lẽ
Mênh mang con sóng gọi bờ ơi.!
(Vườn Thu)

 

Thật là một bài thơ đường từ ngữ mượt mà và cảm xúc dạt dào tuyệt đẹp, lại được người viết tuân thủ luật thơ với 2 cặp thực luận đối niêm tương đối chuẩn.
Ta hãy đọc tiếp một bài thất ngôn bát cú khác cũng phảng phất nét đường thi với cách dùng chữ điêu luyện của tg:
Ai đo được chiều dài chờ đợi
Để ta đong khoảng vắng thềm đời
Nhớ mông lung theo về ngập lối
Nắng nghiêng chiều từng trận sầu rơi

Ai đếm được chiều sâu thương nhớ
Để riêng ta lần mối duyên hời
Bến bờ thương bãi mù vô tận
Có trăng đan cỏ nhớ người ơi.!
(Hai Chiều)

    Bài thơ hai khổ nhưng đã liên kết cả ý từ và diễn đạt hình tượng ,nội tâm rất tuyệt.
GĐ đã khéo léo vận dụng từ ngữ để làm mới hình thức mà vẫn tải được những cảm xúc đẹp vào thơ đường .TG không theo đường lối cổ điển  dùng điển cố sẵn có, cũng không ngọa xưng hay ít khi dùng khẩu khí như nhiều tác giả khác. Đó cũng là một nét đặc biệt của riêng anh.
Chẳng hạn như những câu thực sau đây:
Sợ cung đàn cũ buồn lay phím
Nên ''mộng chiều xuân'' ngại chạm dây
(Một kiếp say)
Hay:
Cho  “dậu mồng tơi” mơn mởn sống
Để  ''trăng Vỹ dạ '' lửng lơ cười
  (Ngày Thu, họa thơ La Thụy ,dậu mồng tơi=thơ Nguyễn Bính,Trăng Vỹ Dạ=thơ Hàn Mặc Tử chú thích của SLNM).

Ta bắt gặp rất nhiều rất nhiều  những bài đường luật đối niêm thật chuẩn tứ thơ mới và thanh thóat nhưng cũng sâu sắc như vậy, thí dụ như :
Ngồi nhặt dấu hoa xây tháp nhớ
Đi tìm hương phấn dệt đường mơ
Nỗi thương gom góp đong ngày tháng
Mây trắng chờ ai cũng lững lờ
(Hạ Chớm)
Một chòm mây bạc bay lơi lã
Đôi hạt gió mùa ghẹo lá rung
(Hạ Về)
Sông trăng vớt cạn vơi đầy nhớ
Uống với một người mộng tối qua…
(Nỗi nhớ nhà)
Chớ thẹn, lời hoa trinh trắng mãi
Ngân nga, diệu lý giải cung sầu
(Điêu Lý)
Tình xây gác mộng theo chân sóng
Nghĩa dệt lầu thơ trãi góc trời
(Hạ sầu hoa chiếc)
Ru ru sợi liễu vò tơ tóc
Cợt cợt hồn mai tủi mộng vàng
Nhật ký riêng chung ai đối bóng
Cầu thương mấy bận gọi trăng sang
(Gọi Trăng)
Muốn níu mây đan về chốn thực
Toan gom sao lạc khỏi vùng mơ
(Khách thơ)
Ngoài cửa trăng cài khơi giá lạnh
Bên thềm lá rụng quyện rêu phong
Sương say khép ngủ trên bờ tóc
Mùa tiếp nhau đi nhạt nét hồng
(Nhạt Nét Hồng)
Khói tết ùn về quanh xóm xưa
Nhớ người sỏi đá khóc chiều mưa
Hoa xuân ờ ỡm lay trong gió
Để cả trời xuân thương nhớ thừa
(Nét Xuân Tình ,thơ bảy chữ)

           Với thế mạnh là thơ đường luật TG GĐ đã làm đa số là thơ đường trong đó là rất nhiều bài liên hoàn dài ,làm được một bài thơ đường đúng niêm luật đã là khó nhưng thơ của Tg luôn tuôn chảy như suối nguồn thật đáng ngưỡng mộ .Những bài thơ tả cảnh mượt mà trau chuốt , ngôn từ cách tân ,ý tưởng thâm diệu mà không lệch qua khuôn khổ niêm luật khắc khe, hay một số bài suy tư về thế sự về nhân sinh , từ vui tới buồn, từ âm ba réo rắc tới u ẩn hoài cổ, thơ đường của GĐ đề tài rất đa dạng và phong phú .Ngoài ra Tg còn làm nhiều bài theo  thể thơ mới rất đúng vần luật ,cách gieo vần ,cách nhịp ,cách câu chính xác mà những người làm thơ nghiệp dư ít khi chú ý.
    Đường luật là thể thơ khép và tĩnh,  khó bộc lộ tình cảm sôi nỗi và lảng mạn ,nhưng qua thơ GiangĐà tình cảm chừng mực và tha thiết cũng bộc tả phần nào tâm tư và phong cách của người nghệ sĩ tuy thâm trầm nhưng cũng bay bổng và không kém phần sắc sảo mà hiện nay trên diễn đàn văn thơ khó tìm được nhiều bài  như vậy .

VĨNH BIỆT NHÀ VĂN VÕ HỒNG

              Tiểu sử Nhà Văn VÕ HỒNG

Nhà văn lớn Võ Hồng , do tuổi cao sức yếu và trọng bệnh, đã thanh thản ra đi vào lúc 14g chiều ngày 31.3.2013, nhằm 20.2 năm Quý Tỵ, tại nhà riêng ở đường Hồng Bàng, thành phố Nha Trang, tỉnh Khánh Hoà, thọ 93 tuổi. 

   Võ Hồng (tên thật cũng là bút danh) sinh ngày 05.05.1921 tại làng Ngân Sơn, An Thạch, Tuy An, Phú Yên. Thuở nhỏ hoc trường làng Ngân Sơn, trường phủ Tuy An, trường huyện Sông Cầu, rồi học trường trung học Qui Nhơn. 1940 học ban tú tài ở Hà Nội. Dưới thời chính phủ Trần Trọng Kim, Võ Hồng từng làm bí thư toà Tổng Ðốc 4 tỉnh miền Nam Trung Việt đóng tại Ðà Lạt. Trong thời kháng chiến, ông làm Trưởng Ty Bình dân tộc vụ tỉnh Phú Yên (1949). Ông cùng vợ dạy học ở trung học Lương Văn Chánh (Phú Yên) sau ông làm hiệu trưởng trường này. Năm 1954, ông đưa vợ con về quê vợ ở Đà Lạt. Năm 1956, ông chuyển xuống Nha Trang và sinh sống bằng nghề dạy học ở các trường tư thục. Đến 1957, vợ ông qua đời, Võ Hồng một mình nuôi 3 con nhỏ, vừa dạy học vừa sáng tác văn chương. Sau 1975, ông  làm Hiệu trưởng trường PTCS Tân Lập, Nha Trang đến 1978, nghỉ hưu. Ông là hội viên Hội Nhà văn Việt Nam từ năm 1977.

  Võ Hồng cầm bút khá sớm, truyện ngắn đầu tay "Mùa gặt" được đăng trên báo Tiểu Thuyết Thứ Bảy (Hà Nội, 1939) với bút hiệu Ngân Sơn, khi ông còn là học sinh đệ tam. Mãi đến 1959 Võ Hồng mới thật sự gia nhập làng văn qua tác phẩm đầu tay "Hoài cố nhân". Võ Hồng đã xuất bản hơn 8 tiểu thuyết, truyện dài, trên 70 truyện ngắn, nhiều tập tùy bút, bút ký, các tập truyện viết cho thiếu nhi, hơn 40 bài viết, bài khảo cứu, phê bình. Sự nghiệp văn học của ông sống qua mọi thời đại vì nó luôn gắn chặt với quê hương, với người dân quê mộc mạc Phú Yên.

    Là nhà văn xuất thân nhà giáo, ông có văn phong giản dị, súc tích, giàu tính giáo dục và thẩm mỹ
   Sau 1975 Võ Hồng thường viết về đề tài giáo dục và tuổi thơ, sống ẩn dật. Thời gian này ông còn ký 2 bút hiệu khác: Võ An Thạch và Võ Tri Thủy.
   Sinh tiền, ông cư ngụ tại địa chỉ 53 Hồng Bàng, TP Nha Trang. Cả cuộc đời ông vẫn là một nhà giáo và một nhà văn. Với ông, viết và được viết vẫn là điều thú vị.

Tác phẩm



Truyện ngắn:
   - Hoài cố nhân
   - Lá vẫn xanh
   - Vết hằn năm tháng
   - Con suối mùa xuân
   - Khoảng mát
   - Bên kia đường
   - Những giọt đắng
   - Trầm mặc cây rừng
   - Trong vùng rêu im lặng
Truyện dài:
   - Bộ tiểu thuyết liên hoàn: Hoa bươm bướm và  Như cánh chim bay.
   - Người về đầu non
   - Gió cuốn
   - Nhánh rong phiêu bạt
   - Thiên đường ở trên cao

Tuyển tập:
   - Áo em cài hoa trắng
   - Trận đòn hoà giải
   - Xuất hành năm mới
   - Mái chùa xưa
   - Chia tay người bạn nhỏ
   - Hồn nhiên tuổi ngọc
         ( Phần tài liệu tiểu sử trích từ bài đăng trên TC TIẾNG QUÊ HƯƠNG)

     ......
Ông đã ra đi nhưng văn chương của ông đã để lại trong lòng người đọc nhiều cảm xúc về tình người ,về những dư vị của quê hương của một thời quá khứ tưởng đã lảng quên, về chiến tranh và thân phận con người…Theo một số nhà phê bình văn học đã viết  về ông thì Tác giả Võ Hồng rất thành công qua các truyện ngắn in trong nhiều tập truyện Có thể nói truyện ngắn của ông đều là những truyện đặc sắc có một sức thu hút lôi cuốn  đối với nhiều tầng lớp độc giả ,và ông được kể xếp  như là một nhà văn lớn  cũa thời cận đại . Bằng một giọng văn chân chất và giản dị nhưng từng chữ, từng câu, từng hình ảnh trong truyện đã gây nhiều xúc động cho người đọc. Ai đã đọc truyện của ông rồi cũng tìm đọc thêm nữa .Vốn sinh ra và sống một thời tuổi nhỏ ở vùng quê nên hầu hết nhửng truyện trong các tác phẩm hồi ông mới viết sách đều in đậm những hình ảnh quê hương. Ẩn hiện trong nhiều truyện, nhiều tác phẩm  thì quang cảnh ngôi trường làng nằm bên sườn núi ,sinh hoạt của lớp học nhà quê ,hay cái tết  của thuở xa xưa với tiếng pháo tre ,với lũ trẻ đi chợ về tay ôm con gà cồ bằng đất ,con chút chit, tiếng guốc rộn ràng trên đường trong những ngày đầu năm, chợ tết với những cây đèn chai sáng rực cả bờ sông…Những hình ảnh quá khứ xa xưa đó như sống dậy đương nhiên là gây xúc động cho những người lớn tuổi đã từng sống qua nhưng cũng gợi sự tò mò thích thú cho lớp trẻ mới lớn ,gợi lên một niềm hoài cổ êm đềm, ao ước được sống( thử) trong khung cảnh và tình cảm trìu mến ngọt ngào mộc mạc chân tình ( mà mình không biết được)… Cũng như Bình Nguyên Lộc nặng tình với quê hương miền nam ,Võ Hồng cũng vô cùng thiết tha với quê hương miền trung ,nhất là vùng đất Tuy Hòa. Ông đã đem hình ảnh thật (và nhiều nhân vật thật) vào văn chương ,dùng các từ ngữ địa phương  như ''mưa cầm chỉnh mà đổ nước ngập phả vườn'', '' na con'', '' rò cải '' ...''mùa gặt rộ quá …'',Với một bút pháp nhẹ nhàng,từ ngữ độc đáo mà không màu mè tô vẻ , văn chương của ông như tuôn chảy tự nhiên ,như tâm hồn bao la nhân ái hồn hậu ,là điểm tựa tâm linh ,là lưu giữ một nếp sống ,một nét văn hóa đẹp của làng mạc miền trung( đã chìm trong quá khứ), của nỗi nhớ thương , tình hoài cựu…Có một câu truyện kể là thư viện Springvale ở Úc có một độc giả tới mượn cuốn Trầm Mặc Cây Rừng của nhà văn VõHồng đọc xong thì xé mất mấy chục trang truyện Chuyến Về Tuy Hòa vì …nhớ quê hương quá!(chuyện này nghe kể lại cũng thường xảy ra tương tự trong các thư viện ở Mỹ khi một độc giả ái mộ một Tg và nhớ quê hương thường hay .''.ăn cắp'' văn thơ từ sách đem về lưu giữ!!) .Ngoài ra ông cũng thành công khi kể những truyện tình  với giọng văn truyền cảm đặc biệt như những chuyện tình  trong thời gian loạn lạc ,gặp rồi chia xa, những con người thiếu may mắn dỡ dang tình cảm trong hoàn cảnh  ngang trái,gặp và không thành trong sự éo le của định mệnh… hay những truyện tình bâng khuâng chỉ thoáng qua trong ký ức kỷ niệm,buồn man mác ,nhớ bâng quơ …cũng là những mẫu truyện tình của thời đại đó của những kẻ chỉ yêu nhau bằng tâm hồn thuần túy rất đẹp  đã để lại những cảm xúc (cũng đẹp) và thâm trầm lưu luyến cho người đọc như là bắt gặp đâu đó ở trong chính những kỷ niệm đẹp của chuyện tình lảng mạn mơ hồ xảy ra trong đời sống của chính mình. Ngoài ra ông còn viết nhiều truyện mang tính cách giáo dục,tình cảm cha con, truyện  thiếu nhi...                            

       Với mảng đề tài chiến tranh đặc biệt trong bộ trường thiên tiểu thuyết Hoa Bươm Bướm và Như Cánh Chim Bay đã mô tả và ghi lại những biến chuyển lịch sử thời cận đại từ chính quyền Nhựt Pháp tới Cách mạng Kháng chiến những chi tiết hoạt động của nhiều tầng lớp xã hội  , sinh hoạt của nhiều vùng địa phương ,thành phố và sinh hoạt người dân …(lồng trong truyện tình của các nhân vật chính). Năm 1972 tôi đang theo học ở trường ĐHSP Cần Thơ có đăng ký lấy thêm tín chỉ cho bằng CNVănKhoa, một GS trẻ của trường là GS Nguyễn Quyết Thắng đã đưa hai tp Hoa Bươm Bướm và Như Cánh Chim Bay vào chương trình học trong các tín chỉ văn chương do thầy phụ trách giảng dạy .Lúc đó tp NCCB sau một thời gian bị trục trặc ở cục xuất bản vừa mới được in cũng gây dư luận trong văn giới và báo giới và được rất nhiều người tìm đọc .Theo Thầy Thắng thì bộ trường thiên tiểu thuyết này giống từa tựa như cuộc đời thật của tác giả và còn một quyển nửa là Ngày Về vì kể lại các biến cố ở giai đoạn sau có dính líu nhiều sự việc chính trị khác nên chưa xuất bản.Cuối năm 72 tôi có làm luận án thuyết trình cho môn học về hai tp này .Lúc đó nhiều nhà phê bình cho là VõHồng không thành công trong truyện dài vì các chi tiết kể truyện vụn và không liên tục ,nhân vật nhiều,các nhân vật chính không có nội tâm và lập trường….và coi như bộ truyện này như những truyện ngắn (vốn là sở trường của TG) kết nối lại…(tôi cũng có nhận xét là hơi thừa khi TG kéo dài truyện tình trong quá khứ của hai nhân vật Luân và Phượng theo kiểu kể lể '' hồi đó anh ,hồi đó em…'' Vì hiện thời tôi không có sách trong tay để đọc lại và vì khuôn khổ giới hạn của bài viết nên không đi sâu vào chi tiết của bộ truyện này)
Năm 73 trong một chuyến ra Nha Trang tôi được hân hạnh gặp Thầy (vì lúc đó nhà văn đang dạy học) trong một căn nhà hơi xa thành phố. Thầy là một người có tư cách lớn,đáng được quí trọng ,vừa là nhà văn được nhiều độc giả quí chuộng  ,lại là một người thầy được nhiều thế hệ học sinh kính trọng ,một người cha gương mẫu đạo đức, hi sinh lo lắng và yêu quí các con .(Thầy vẫn sống độc thân suốt một thời gian dài không tục huyền trong cảnh gà trống nuôi con từ khi vợ mất)Sau này vì hoàn cảnh tôi có trở lại NhaTrang nhiều lần nhưng lại không ghé thăm thầy,tôi vẫn thường hỏi thăm và được biết thầy vẫn sống cô đơn lặng lẽ trong căn nhà cũ (khi các người con đã qua Pháp định cư )cho đến cuối đời, bị bịnh một thời gian dài trước khi nhắm mắt lìa trần.
Rất nhiều thế hệ học sinh ngay cả những người không phải là học trò thầy và các độc giả khắp nơi vẫn thường xuyên ghé thăm và tỏ lòng kính mến thầy. Ông là người luôn nuôi dưỡng những thân tình ,một tấm biển nhỏ đề hàng chữ '' kéo dây gọi Võ Hồng ''sợi dây thép gắn với ba chiếc lon sửa bò làm tín hiệu ,thầy sẽ ra mở cổng và rất vui mừng khi tiếp chuyện với mọi người ,có người gọi ông bằng bác, chú, anh , nhà văn hay thầy( theo lời Khuê Việt Trường ,một nhà văn, ký giả ở NhaTrang), điều đó chứng tỏ hàng vạn con tim vẫn còn thiết tha với ông ,với các tp đã làm rung động biết bao nhiêu độc giả của một thời.
Thời gian sau này ,một số tác phẩm cũ của ông đã được tái bản hay một số tp mới của ông cũng được in để góp thêm vào gia tài quí báu đáng gìn giữ của nền văn học VN.
Rất nhiều tác giả, nhà phê bình văn học đã viết về ông ,nhiều bài đã đăng trên các báo văn học trước và sau 75 ,ở trong nước cũng như ở hải ngoại.
Gần đây tiến sĩ ngữ văn Nguyễn thị Thu Trang  khi làm luận án cũng đã chọn đề tài ''Võ Hồng nhà văn và tác phẩm ‘'.
    Dù ông có mất đi nhưng gia tài văn chương đồ sộ của ông vẫn còn đó ,để cho hậu thế chiêm nghiệm và học hỏi ,để ghi dấu một tấm lòng thiết tha với văn chương ,với lý tưởng làm đẹp cho đời sống.
Hôm nay tôi ngồi viết những dòng này với niềm ân hận là đã có lỗi khi đã không ghé thăm thầy trong khoảng thời gian cuối đời (đa số các chuyến đi NhaTrang sau này là tôi đi theo đoàn du lịch ,gặp bạn bè thì nói nhiều chuyện ,tiệc tùng rồi đến tối nên không dám tới làm phiền thầy).
         Xin nhận nơi đây lòng thành kính thắp một nén hương tiễn biệt một người Thầy ,một nhà văn ,một nhân cách lớn mà tôi kính  trọng.

NGUYỄN HẢI ĐĂNG VỚI TIẾNG THƠ

TÌNH NGƯỜI 

      










** Bài viết của Suonglam-Nhã My

Mấy mùa trăng,anh chưa về với biển
Biển nhớ thương gửi gió lên ngàn
Đồi dương ,biển xanh sóng nhẹ vỗ về
Khẽ vuốt mái tóc vàng cát mịn
Gió Hòn Bà man mác bến Lagi
Mang hồn thơ đi vào năm tháng
Ai đi xa đắm chìm trong nỗi nhớ
Người ở lại tháng năm đợi chờ
Đêm đêm nghe tiếng sóng vỗ bờ
Ngỡ như ai đó đã về trong mơ....

      Tiếng hát người ca sĩ vút cao theo cung nhịp trầm bỗng của lời ca tiếng nhạc ,âm giai của một ca khúc trữ tình ngọt ngào hương biển mặn và một nỗi nhớ mênh mang sâu lắng nhưng rất nhẹ nhàng.
LaGi Biển Nhớ là tựa đề một bài thơ của tác giả Hải Đăng đã được nhạc sĩ Bùi Tuấn Anh phổ nhạc và cũng là tên tựa của tập thơ mà anh vừa mới xuất bản ( Tập thơ dày 240 trang gồm hơn 250 bài và một số thơ giao lưu với bạn bè blog  cùng với 7 bản nhạc được phổ từ thơ của tác giả Sách do nhà XB Văn Học phát hành 2013).
       Tôi quen với anh Hải Đăng qua blog Tiếng việt .net Tiếng Thơ Tình Người mà anh chủ biên. Đó là thời gian blog yahoo của tôi gặp sự cố và tôi cũng nghỉ blog vì lý do sức khỏe. Một người bạn bên yahoo (La Thụy) đã mang những bài thơ của tôi đăng bên TTTN .Từ đó tôi được quen thêm với nhiều tác giả bên TTTN và những bài thơ của tôi cũng được các bạn đọc bên đó ưu ái đón nhận.
Anh Hải Đăng là một người hiền từ ,hiếu khách và thân thiện,thơ của anh cũng giản dị và chân thật , nhẹ nhàng truyền cảm mà không bi lụy ,ướt át ,ngôn từ bình dị không trau chuốt cầu kỳ ,không kỷ xảo khoa trương , hàm ngôn ẩn ý ,những bài thơ thật tình cảm thiết tha và đầy ắp tình người như tên blog mà anh chủ trương.
Ta hãy nghe giọng thơ trìu mến tình cảm ngọt ngào trong bài thơ  Về LaGi Đi Em:

Về LaGi đi em
Với sông Dinh núi Bể
Về nghe hát dân ca
Trong điệu lý quê nhà
Ơi tiếng hát quê hương
Tiếng hát bao ân tình
....
Về LaGi đi em
Đây bến đợi bến chờ
Nhớ thương ai mộng mơ
Nghiêng nghiêng nón bài thơ
Tóc mây bay trong gió
Tựa mạn cầu suối đó
In bóng vào trời xanh
....
LaGi em về đi
Câu tình ca điệu lý
Man mác vọng hồn thơ
Nhớ thương cùng nhau đợi
Có thương cùng nhau chờ
LaGi về đi em
(trích đoạn bài thơ Về LaGi Đi Em của HĐ và nhạc sĩ Nguyễn Ngọc Mỹ phổ nhạc).

Hay những lời lẽ chân thành  thấm đượm tình người trong bài Chỉ Tình Người Ở Lại:
Luận bàn ta vốn không ham
Ngày dài tháng rộng để làm chi đây
Nhìn trời nhìn đất nhìn mây
Ngắm vầng trăng khuyết trăng đầy đục trong
Thế gian ai cũng ước mong
Ấm no chẳng phải long đong kiếp người
Mong sao ngày tháng đẹp tươi
Nghĩa tình sâu đậm nụ cười trao nhau
.....
Dân gian là cuộc sống chung
Nào đâu có thể anh hùng một phương
Đó là lẽ sống tình thường
Yêu nhau làm trọng ,tình thương cho đời
.....
(Trích đoạn Chỉ Tình Người Ở Lại)
Như vây đó những bài thơ lục bát cùa anh vần điệu êm đềm thi tứ trải rộng mà niêm luật chỉnh chu đã để lại rất nhiều cảm xúc cho người đọc.
Hãy đọc tiếp bài thơ tác giả HĐ gửi cho một người bạn:
Tình Cờ
(gửi tặng Song Huỳnh)
Tình cờ mà lại tình cờ
Hồn thơ vẫy gọi đường tơ thêm hồng
Giao lưu phố mới, bến sông
Long lanh ánh mắt mặn nồng trao nhau
Vần thơ gửi tặng mai sau
Mái đầu điểm bạc sắc màu thời gian
"Cơ trời dâu bể đa đoan"
Mong ngày gặp lại muôn vàn tình thơ
Hay là những lời lẽ chân tình mà không kém phần tha thiết :
Mong ngày anh đến tìm em
Gọi xuân xuân đến gọi em em chờ
Đợi người chắp cánh  vần thơ
Cho hoa thêm đẹp đường tơ thêm nồng...
(Đợi người chắp cánh vần thơ)
        Ngoài những thể loại thơ như thơ đường luật, thơ tự do được tác giả sử dụng ,thơ lục bát gần như là một thể mạnh trong thơ của anh với những hình tượng thật đẹp và trữ tình:
Anh đưa tiếng nhạc lưng trời
Để em xao xuyến lòng thời nao nao
Vầng trăng nhớ gió khát khao
Đêm hè cánh võng nghiêng vào khẽ lay
....
(Em Nghe Khúc Nhạc)
Hay những câu thơ duyên dáng như thế này:
Hoa râm thì mặc hoa râm
Đường tơ còn thắm duyên thầm cứ trao...
(Hoa Râm)
Ngày xuân còn đó vắt vai
Tình xuân còn thắm duyên cài bóng trăng...
(Đợi Ai)
Ước em là gió xuân bay
Để anh đứng lặng dang tay đón chào
Ước gì cho gió lên cao
Để em vương vấn luồn vào tóc anh
(Ước Gì)
Và còn tha thiết hơn khi diễn tả những cung bậc của cảm xúc ...nỗi nhớ nhà ,nhớ quê ,nhớ người thân...Hãy nghe những lời thơ thấm đậm hồn quê như những lời ca dao mộc mạc:
Ta đi ta nhớ quê nhà
Mái đình giếng nước gốc đa đầu làng
Con đò chở khách sang ngang
Dòng sông đồng lúa bóng hàng tre xanh
Ngôi nhà tre lợp mái gianh
Bát cơm lúa mới bát canh cua đồng...
....
( Trích đoạn bài Nhớ Quê)
Và đây là một hình ảnh quen thuộc của quê nghèo nơi có  những bà mẹ quê sớm hôm lam lũ nuôi con, vui cùng công việc đồng áng  trong cảnh thanh bình:
...Cầu ao bắc tạm rửa chân
Nghiêng thanh ván cũ nhiều lần mẹ chêm
Bờ đê gió mát hằng đêm
Giọng hò câu hát êm đềm hò ơi...
(Tình Quê)
Và hình ảnh rất đẹp khi nhớ về người yêu cũ:
Chiều nay đứng đợi ngoài hiên
Ngó về ngõ trúc nhớ hoài dáng xưa
Em đi đã mấy thu mưa
Con đường lá rụng lưa thưa bóng chiều...
(Dáng Xưa)
Tình cảm dạt dào, cảm xúc sâu lắng đối với người mẹ thân yêu không còn nữa cũng được chuyển tải qua chất thơ đầy ấp nghĩa tình, trong thổn thức thiết tha:
Con đi biết mấy dặm trường
Trở về thăm mẹ quê hương đợi chờ
....
Con đi kháng chiến gian lao
Mẹ ngồi tựa cửa biết bao tháng ngày
Ngoài hiên nặng hạt mưa bay
Mưa bao nhiêu hạt đếm ngày con đi
.....
Con về trong dạ bồi hồi
Những mong gặp mẹ Mẹ ơi! không còn...
(Khói chiều viếng mẹ)
      LaGi Biển Nhớ đầy ấp chân tình với tình cảm sâu lắng, với nỗi nhớ thiết tha về một vùng quê trong ký ức ,về bà con thân thuộc ,về các đồng đội và những kỷ niệm của một thời tuổi trẻ trong chiến đấu,hay những kỷ niệm của tình yêu đôi lứa ở tuổi thanh xuân...Và đặc biệt là viết về vùng đất mới LaGi, quê hương thứ hai của anh một vùng biển hiền hòa ,thơ mộng .Qua thơ của anh không gian tình cảm được mở rộng từ hình ảnh làng quê xa xôi phương bắc ở Hải Dương với nỗi nhớ nhà ,Nhớ  Quê,nhớ Cánh Nhạn,Đây Làng Lương Ngọc,Nhớ Em,Nhớ Ơn Cha Mẹ,Cô Y Tá Nhỏ,Dáng Xưa,Em Ở Đâu Rồi....hầu hết là những bài thơ hay chan chứa cảm tình.
Rồi La Gi Mùa Thu Ấy,Đồi Dương Hồ Tôm Mũi Đá,Thăm Vịnh Hạ Long, Về Bà Rịa Vũng Tàu,Qua Hoành Sơn,Thăm Đèo Ngang,Về Lạng Sơn, Thu Hải Dương,Phú Xuân Huế, Hải Phòng, Hà Nội Thu,Về Xứ Đoài,Miền Cao Tổ Quốc,Miền Tây Sông Nước....Mỗi vùng đất mà người nghệ sĩ đã đi qua đã để lại trong thơ những tình cảm mến yêu những lời thơ tha thiết nồng nàn.
Nhiều lắm và nhiều lắm tất cả những chân tình ấy qua ngòi bút của Hải Đăng như lắng đọng lại, như dàn trãi ra ...có một chút ưu tư, một chút ngọt ngào,một chút lãng mạn... ,chỉ cần một chút thôi mà sao tha thiết thế,êm đềm thế, để lòng người như xao xuyến , như chùng lại ,như chấp cánh thương yêu,để cảm thông hơn,yêu người và yêu đời hơn...như tên blog mà anh chủ trương, nơi qui tụ những Tiếng Thơ Tình Người.
       Tôi không viết về anh như một người nhận định và phê bình văn học mà viết bằng tâm cảm của một người đọc thơ,thơ của một người bạn hơn là thơ của một thi sĩ chuyên nghiệp .Bởi chúng tôi chỉ là người yêu thơ đã từng đồng cảm xướng họa gắn bó với nhau qua lời thơ ý nhạc ,đã từng xẻ chia nhiều kỷ niệm thi ca (Anh HĐ cũng là người tiếp sức với NM trong giai đoạn cuối để tập thơ Khung Kỷ Niệm được hoàn tất và ra mắt bạn bè).
       Và hơn thế nữa từ những người làm thơ đồng cảm với nhau trong mạng ảo chúng tôi đã là những người bạn thật đã bước ra ngoài đời. Kỷ niệm thật đẹp ,đầy ấp chân tình của chuyến ghé thăm thành phố biển LaGi mà các bạn thơ đã dành cho NM thật đáng được trân trọng .Xin cảm ơn Biển mai hồng, vùng đất văn nghệ với những người bạn thơ tài hoa và thân thiện, cảm ơn những dòng thơ đã đưa những con người xích lại gần nhau trong tình cảm chân thành .
Và mời các bạn đọc của NhãMy's blog thưởng thức một số bài thơ của TG Hải Đăng:

TÌNH QUÊ
Đi xa ba bốn chục năm
Mong ngày trở lại về thăm quê nghèo
Tháng ngày thương nhớ dõi theo
Trong tim ký ức đuổi đeo nỗi lòng
Về quê ta những ước mong
Trở về thắm đượm tấm lòng của quê
Gió hè kẽo kẹt bờ tre
Bóng con đom đóm lập lòe trong mưa
Mướp vàng hong nắng đong đưa
Dăm con cua đá nấu vừa bát canh
Nón quai thao nới rộng vành
Yếm đào áo cánh nàng dành chơi xuân
Cầu ao bắt tạm rửa chân
Nghiêng thanh ván cũ nhiều lần mẹ chêm
Bờ đê gió mát hằng đêm
Giọng hò câu hát êm đềm hò ơi
Cá đồng kho củ cải tươi
Cơm thơm gạo mới cho người thương nhau
Sông quê nối nhịp bắc cầu
Đồng quê đẹp mãi tươi màu lúa xanh
Hồn quê sâu nặng trong anh
Hương quê ngan ngát hoa chanh bay về
Bồi hồi nhớ tuổi thơ quê
Cánh diều no gió triền đê buổi chiều
    HẢI ĐĂNG
     8-7-2012
(Bài thơ này anh Hải Đăng đã gửi qua email cho NM đọc trước khi đăng trên trang mạng và được anh gửi đăng trong tập thơ Khung Kỷ Niệm Cảm ơn anh HĐ)


HOÀI HẠ
(họa bài Nhớ Hạ của Lương Bút- Giang Đà)
Thu về hơi sớm hạ buồn không
Dù phải chia xa chút rối lòng
Nắng lửa còn kia trời sắc tím
Mưa rào vẫn đấy phượng tươi hồng
Gió nam chuyển hướng hè còn vọng
Đông bắc trở về bấc vẫn trông
Thay đổi giao mùa là lẽ lệ
Trong ta mãi nhớ đậm hương nồng

Trong ta mãi nhớ đậm hương nồng
Đến lúc chia tay hạ hửng đông
Mưa lớn tràn trề mờ mờ lối
Gió to ào ạt xiêu xiêu phòng
Đã thương với nhớ dằn trong dạ
Giữ trọn đừng cho để ở lòng
Chớ hiện vui buồn trên khóa mắt
Khi tình đang thắm có nên không

Ngõ vắng quạnh hiu nỗi ngóng trông
Thương ai mộng mị giấc mơ nồng
Trăng soi giếng nước in trong mắt
Gió thổi cửa hoa ghé ngoài song
Tình hõi! Trở về nhung nhớ đợi
Duyên ơi! Quay lại thiết tha mong
Cho đêm mùa hạ không đơn lẽ
Tiếng sáo véo von vọng bến sông

Bồng bềnh mây nước rạng tươi hồng
Vàng lá hồn thu nhớ gió đông
Em ở lại nhà miền nắng hạ
Anh đi qua chốn xứ Hờ mông
Tiếng đàn xưa ấy vương hoài niệm
Khúc nhạc giờ đây giữ nhịp đồng
Có biết bao lần sim chín rụng
Đã từng lạnh lẻo tuyết sương phong

Nắng hạ qua mau nuối tiếc lòng
Trong ta vẫn nhớ cảnh mưa giông
Mây đen kéo tới che sông bạc
Con nước ùa về phủ biển hồng
Cất bước lo toan thuyền rời bến
Nghĩ suy sợ nhỡ khách xuôi dòng
Mùa thu đang đến bừng duyên thắm
Một thoáng mênh mông rạo rực bồng
         HẢI ĐĂNG
      Mùa thu đến 17-7-2012

HẢI PHÒNG
Hải phòng thành phố hoa phượng đỏ
Đẹp mãi trong ta những tháng ngày
Tháng chín trời thu vàng nắng gió
Cho ai ngây ngất mộng say mê

TRÀ SEN HỒ TÂY
Mịt mù sương tỏa hồ Tây
Trà sen ngan ngát đong đầy hương thơm
Trăng thu soi sáng đầu hôm
Chén trà trinh nữ tâm hồn thủ đô
             HẢI ĐĂNG

CÓ NAO LÒNG
Gió thu về em có nhớ anh không
Chiều xuống ánh vàng ánh màu tia tím
Cây đã chín trái đầu mùa ngọt lịm
Có nao lòng chợt nghĩ tới anh không

Chẳng khi nào em hờn giận phải không
Vì đã có bao niềm vui ngày ấy
Ta sánh bước bên nhau trăng vàng thấy
Phải chia xa có lẽ sẽ là không

Hãy luôn mãi yêu nhau tình hoa tím
Tuổi học trò làm mực tím mồng tơi
Đã bao năm thương nhớ giữ trong đời
Lời ước hẹn thuyền nhớ về bến cũ

                     HẢI ĐĂNG

TẬP THƠ KHUNG KỶ NIỆM
TUYỂN TẬP THƠ CỦA NHÃ MY VÀ BẠN BLOG

LỜI TRẦN TÌNH CỦA NHÃ MY
Mời truy cập đường link này để xem nội dung sách:

http://www.slideshare.net/honglinhha7/tp-th-khung-k-nim-ca-nh-my-v-bn-bloggers

Anh Tuấn Phạm cho biết anh không phải là người viết lời bình cho tập thơ mà chỉ ghi nhận vài nét tổng quan về nội dung và hình thức tập thơ Khung Kỷ Niệm sau khi đã đọc “ như là một lời cảm ơn NM đã làm và tặng sách” do đó bài viết không có tính chuyên sâu nên có phần thiếu sót.
NM có ý định làm tuyển tập thơ KKN trong khoảng thời gian mà sức khỏe không được tốt có một vài ý nghĩ bi quan là không biết mình còn viết blog nữa không và còn gặp được bạn bè nữa không .Từ đó có ước vọng muốn lưu lại phần nào thơ văn của mình và bạn bè để làm món quà văn nghệ tinh thần cho người thân và bè bạn .NM sinh hoạt trên blog chỉ trong một thời gian ngắn nên giao thiệp cũng không nhiều(chỉ là làm blog một năm trước khi làm sách) nhưng qua giao lưu và xướng họa đồng cảm rất yêu thích và trân trọng những sáng tác và tài năng của bạn bè blog mà MN được gặp.

 Từ khi gặp qua thơ của chị Hạt Cát ở HàNội xa xôi người mà vì hoàn cảnh của lịch sử đất nước chúng tôi đã không có cùng một hoàn cảnh sống làm việc nhưng qua cảm xúc thơ của chị  tôi như đã bắt gặp nhau là tri âm tri kỷ từ trong kiếp trước ,thơ đã nói lên cái tâm sự chung của con người về nhân sinh xã hội về tình cảm con người với những buồn vui trong cuộc sống. Tôi đọc Hà Nội thu của chị viết năm 2010 mà hồi tưởng về ký ức của những ngày khói lữa năm xưa của những mối tình chia xa không do mình quyết định và cũng chợt nhớ về ký ức của lớp trẻ chúng tôi. Thơ chị Cát nhẹ nhàng dùng nhiều hình ảnh so sánh hay ẩn dụ đề tài vô cùng phong phú, bàng bạc trong thơ rất nhiều điều khiến người đọc phải suy tư .Vốn sở trường với thể thơ tự do chị còn xuất sắc khi làm nhiều thể thơ khác đặc biệt là thơ sáu chữ và song thất lục bát.

Khi tôi chập chửng làm những bài thơ đường đầu tiên là họa thơ của Anh Đức .Tôi rất thích thú thơ của bạn, nhửng bài thơ lời lẽ nghiêm chỉnh nhưng cũng đủ tính lảng mạn và ẩn chứa tình cảm nồng nàn. Anh Đức làm thơ với mảng đề tài đơn giản đa số là tình cảm gia đình ,những bài tả cảnh và tình tự quê hương với một cảm xúc gói kín trong thơ chỉ thuần túy  nghệ thuật thơ với lòng đam mê sáng tác như một người nghệ sĩ chân chính.

Qua thơ tôi cũng làm quen với những bài thơ đường chỉnh chu ,niêm luật chuẩn xác nhưng ngôn từ thật lảng mạn và bay bổng của La Thụy .Bạn là người kỹ lưỡng trong cách hành văn chọn chữ nên thơ bạn hội đủ điều kiện là những bài thơ hay gần như không có tỳ vết .Thơ tả cảnh mượt mà hàm ẩn một tình cảm thanh thoát ,thơ lục bát âm điệu ngọt ngào ,bắt vần nhịp nhàng ,thơ bình thanh êm ả …có thể nói cho dù sáng tác thể loại nào hình thức thơ của La Thụy cũng sang trọng là những áng thơ rất đẹp .Cái hay của bạn là dấu được những cảm xúc sôi nổi không ồn ào(ít ra không như tôi cứ bày tỏ xúc cảm một cách tự nhiên ) nhưng không phải vì thế mà mất đi cái hồn của một bài thơ hay và trang trọng. Người ta bảo nghệ thuật là che dấu nghệ thuật thì tác giả đã làm được điều đó.

Một người anh cùng thế hệ với tôi là Huy Thanh với những vần thơ hoài cổ mang tâm sự buồn nhiều hơn vui .Anh làm thơ rất nhiều đa số là những bài dài và diễn tả tâm sự về tình cảm, tình yêu dang dở lồng trong những hoàn cảnh trái ngang trong quá khứ .Lời thơ có khi u hoài ẩn chứa tình cảm thiết tha, nội tâm sâu sắc ,đôi khi lại là những lảng mạn của người nghệ sĩ đa tình,  hay là  nỗi  ưu tư xót xa của số phận… Thơ anh cũng có nhiều đề tài ,nhiều bài có khí thế hào hùng khi nói về lịch sử hay những bài tả cảnh nhiều ảnh tượng đẹp mang màu sắc thiên nhiên, hay kỷ niệm tuổi học trò … nhưng tựu trung đều hàm chứa một phần tâm sự riêng của tác giả ,cái tâm sự đó qua thơ được diễn tả nhiều khi nó như là tâm sự chung của nhiều người cùng hoàn cảnh qua sự đồng cảm từ những áng thơ mà anh thể hiện tài năng với nhiều thể loại hình thức thơ lục bát, thơ ngũ ngôn ,thất ngôn , song thất lục bát ,thơ tự do…Người ta nói người nghệ sĩ như có khi như đọc được tâm tư người khác là vậy.

Anh Hải Đăng với những lời bộc bạch đơn giản chân tình ,thơ hiền hòa tự nhiên như dòng tư tưởng chân chính của tác giả .Anh cũng làm thơ rất nhiều và sử dụng nhiều thể loại Thơ đường luật rất hay và chuẩn xác,thơ lục bát , thơ tự do diễn tả những đề tài tả cảnh hay về tình cảm con người tình yêu,tình bạn ,tình quê hương,tình mẹ ...Bằng những lời thơ tha thiết chân tình những ảnh tượng trong thơ của anh thật bình thường giản dị mà như hàm chứa cả tình cảm bao la nhân ái khiến người đọc như được san sẻ và có cảm giác  bình yên trong tình người.

Anh Cao Hoàng Trầm với thâm trầm của người từng trải nhưng không vì thế mà thơ mất đi vẻ quyến rũ lảng mạn. Những bài tả cảnh ,tả tình lời thơ trau chuốt với những ngôn từ đẹp  hay những bài tâm sự của tác giả về tình cảm gia đình sâu lắng cảm động. Đặc biệt là những bài lục bát ngằn chỉ có bốn câu nhưng ẩn chứa tình cảm và triết lý nhân sinh sâu sắc.

Tiếng Lòng với lời thơ trăn trở ray rức và sâu lắng .Thế mạnh của tác giả là thơ lục bát cách tân và cách sử dụng ngôn ngữ . Nhiều từ ngữ trong thơ lạ không theo khuôn khổ sáo mòn của thi ca cổ điển nhưng cũng có nhiều bài tác giả khéo léo hòa hợp được từ ngữ vừa cổ vừa tân khiến thơ mang một âm sắc rất đặc biệt .Với đề tài suy tư về con người,tình cảm và số phận mà ngôn từ của người làm thơ nói như tác giả là bất lực nhưng thật  ra tác giả đã nói lên rất nhiều thứ .Thơ khiến người đọc xong còn mang nặng những suy tư khắc khoải. Thơ Tiếng Lòng rất ngắn nhưng rất đặc biệt vì rất hay ,cái hay là tác giả như bỏ lững dòng tư tưởng để người đọc như còn tiếc nuối ,còn mơ màng suy tưởng và còn lưu luyến không rời như khi được thưởng thức một món ăn ngon quá ít.

Giang Đà với thế mạnh là thơ đường luật .Tác giả làm đa số là thơ đường ,rất nhiều bài liên hoàn dài hay thơ họa đều rất hay .Làm được một bài thơ đường đúng niêm luật mà tải được cái hồn thơ đã là khó nhưng thơ của tác giả tuôn chảy như suối nguồn thật đáng khâm phục và ngưỡng mộ .Những bài thơ tả cảnh lời thơ mượt mà trau chuốt ý tưởng cách tân mà không vượt qua khuôn khổ khắt khe của thể loại đường thi hay một số bài suy tư về thế sự về tình cảm nhân sinh từ vui tới buồn từ âm ba réo rắt tới u ẩn hoài cổ ,thơ đường của Giang Đà đề tài rất phong phú đa dạng .Ngoài ra bạn còn làm nhiều thể loại thơ mới rất đúng vần luật, cách gieo vần, cách nhịp, cách câu chính xác điều mà đa số người làm thơ  nghiệp dư ít khi để ý tới Đường luật là thể thơ khép và tĩnh khó bộc lộ tình cảm sôi nỗi lảng mạn và tự do nhưng qua thơ Giang Đà với tình cảm chừng mực cũng diễn tả phần nào tâm tư của người nghệ sĩ với một sắc thái thâm trầm nhưng không kém phần sắc sảo mà trên diễn đàn thơ ngày nay thật khó tìm được nhiều bài thơ hay như vậy.

Hồ Tịnh với thơ lục bát cổ điển và cách tân mang âm điệu nhẹ nhàng bảng lảng ,mang vẻ phóng khoáng tự do của người nghệ sĩ .Thơ của tác giả ngắn vừa phải cũng không thái quá ồn ào mà mang vẻ trang trọng và lảng mạn cố hữu của thi ca. Ngôn từ đẹp ,âm điệu trầm bổng trữ tình, diễn tả được phần nào nội tâm một chút man mác buồn xa vắng mông lung nhưng êm ái nhịp nhàng, thật đáng kể là những baì lục bát hay được nhiều người yêu thích.

Hướng Dương là một tác giả trẻ so với các giả khác trong tuyển tập với những bài thơ đường chỉnh chu mà tải được tâm tình  và cảm xúc vaò khiến những  bài thơ đường trở nên sâu sắc. Đa số là những bài diễn tả tình cảm ,tình tự quê hương,tình mẹ…hay những bài thơ thể loại khác lời lẽ chân tình,tha thiết. Vốn có tài làm thơ nên tác giả dễ dàng thành công khi bước chân vào lảnh vực thơ đường thật đáng khuyến khích và ngưỡng mộ.

Hoàng Nhi chỉ khiêm nhượng khi để lại mấy dòng tiểu sử ngắn là cô giáo dạy văn yêu thơ .Mà thật vậy vì yêu thơ nên làm thơ rất hay Những bài tình ca ngọt ngào nóng bỏng mang âm điệu trữ tình đầy quyến rũ Tứ thơ như những làn sóng nhẹ êm ái vỗ về , tạo hạnh phúc cho người ,cho mình và cho cuộc sống. Vốn thành công với đề tài tình cảm những bài thơ của tác giả mang sắc thái lạc quan diễn tả được phần nào niềm hi vọng và mong muốn tạo nên vẻ đẹp trong tình yêu ,tình người ,là hành trang  mà chừng như mỗi một con người ai cũng muốn và cần  thiết mang theo để xóa đi bao nỗi buồn của cuộc đời bừa bộn ngỗn ngang đầy bất trắc.

Đỗ Quyên thật thà kể chuyện bằng những câu thơ hồn nhiên với một tâm hồn trong veo chân thật .Ta như lạc vào vườn cổ tích với những kỷ niệm ngày xưa ,với tâm tình cô giáo học trò với nét ngây thơ chưa vướng những lụy phiền nhân thế .Tác giả nâng niu từng kỷ niệm đẹp trong tuổi hồn nhiên của quá khứ , tứ thơ dàn trải nhẹ nhàng như những bước đi thản nhiên hòa hợp với cảnh sắc thiên nhiên ,với tình cảm giản đơn thanh khiết. Lời thơ trong trẻo thanh tao với cái duyên lúng liếng dễ thương ngào ngạt hương đời.

Tịnh Như kể chuyện cuộc đời bằng thơ cùng với một chút ưu tư và chứa chan niềm hi vọng ở tương lai sáng đẹp ,hướng về lý tưởng sống đẹp và làm đẹp cho đời sống.

Hồng Ngoan với tâm tình của phụ nữ thủy chung lời thơ thiết tha đầy nữ tính nói về tình yêu và hạnh phúc lứa đôi về niềm tin và hi vọng trong tình cảm vững bền…

Tôi không dám nhận là mình đủ khả năng để bình luận về thơ để những nhận xét của mình hoàn toàn khách quan mà không có chút tình cảm chủ quan khi đọc thơ của những người bạn.
Bởi trong cái tình nhiều khi sinh ra ý và trong tầm nhận thức của mỗi cá nhân cũng có nhiều ý kiến khác biệt nhau.
Nhã My chỉ là ghi nhận lại một chút tâm tình và xin phép các bạn bloggers khác ngoài 14 tác giả cùng góp thơ với Nhã My được san sẻ tình cảm này với các bạn thơ của mình như là một một niềm vui riêng trong khung kỷ niệm chan chứa nghĩa tình.
Nhã My lúc nào cũng hoan nghênh các bạn blog  đã đến họa vần hay trao đổi nhiều ý kiến quí báu, chia xẻ với NM trong suốt thời gian qua .Chính đó là nguồn động viên lớn ,là tình cảm gửi trao để chúng ta có được niềm vui tinh thần cần thiết cho cuộc sống. NM rất quí trọng tất cả các bạn blog dù mới hay cũ và mong mỏi còn có thêm dịp để cùng nhau hội ngộ trong  nhiều tác phẩm khác…